Franstalige oppositie haalt snoeihard uit naar Francken, maar staatssecretaris nuanceert © BELGA

De Franstalige oppositiepartijen PS, Ecolo en DéFI halen vandaag snoeihard uit naar staatssecretaris voor Asiel en Migratie Theo Francken (N-VA) omdat hij gezegd heeft dat het terugsturen van bootvluchtelingen (pushbacks) weer mogelijk moeten worden gemaakt en dat daarvoor artikel 3 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens "op de een of andere manier moet worden omzeild". In een reactie op de kritiek nuanceert het kabinet-Francken de uitspraak van de staatssecretaris.

Francken hield zijn pleidooi voor de start van het overleg met zijn Europese collega's in Luxemburg. Hij wil dat de Europese Unie een akkoord met Tunesië sluit dat het mogelijk maakt dat bootvluchtelingen die vanuit Libië naar Europa vertrekken, tegengehouden worden en naar Tunesië worden gestuurd. Een arrest van het Europees Mensenrechtenhof (EHRM) uit 2012 maakt dat echter onmogelijk. "Zolang wij geen pushbacks kunnen doen, zal het chaos zijn", analyseerde Francken voor de camera's. "Wij moeten die boten allemaal terugsturen. Wij moeten artikel 3, het non-refoulement-artikel uit het EVRM, proberen te omzeilen op de een of andere manier. En de Europese rechtspraak móét zich aanpassen."

Voor PS-voorzitter Elio Di Rupo gaan de uitspraken van Francken "het verstand te boven". "De staatssecretaris roept op om hét fundament van elke democratie niet meer te respecteren", zegt hij. Di Rupo wil zo snel mogelijk een Kamerdebat over de zaak. Bij DéFI zegt voorzitter Olivier Maingain dat "het tijd is dat alle democraten dit ongeremd extreem-rechts ontmaskerd wordt". Ecolo-Kamerlid Benoît Hellings herinnert premier Charles Michel er dan weer aan dat hij tijdens een eerder debat - over de samenwerking met de Soedanese identificatiemissie - artikel 3 van het EVRM een "heilig principe" heeft genoemd. Voor alle duidelijkheid: het artikel in kwestie stelt dat "niemand mag worden onderworpen aan folteringen of aan onmenselijke of vernederende behandelingen of bestraffingen".

In een reactie op de Franstalige kritiek, zegt het kabinet-Francken dat de staatssecretaris "niet bedoelde dat artikel 3 moet worden omzeild, maar wel de verregaande interpretatie door het EHRM". Francken, luidt het, "bepleit dat we het huidige asielmodel, dat uitgaat van asielaanvragen op initiatief van de asielzoeker en na illegale binnenkomst, moeten vervangen door een Australisch model, waarbij we enkel nog aan beperkte legale asielmigratie doen. Op ons initiatief".